Nieautoryzowany przelew bankowy to transakcja wykonana bez zgody i wiedzy posiadacza rachunku. Mówiąc najprościej, bank przekazuje środki z konta klienta, mimo że ten nie wyraził ważnej akceptacji dla takiej operacji. Przykładem może być sytuacja, gdy osoba nieuprawniona (np. cyberprzestępca) uzyska dostęp do bankowości elektronicznej klienta i zleca przelew, a bank realizuje go bez dodatkowego potwierdzenia (np. bez wymaganego kodu SMS). Do nieautoryzowanych transakcji najczęściej dochodzi w wyniku działań oszustów internetowych – typowo poprzez wyłudzenie od ofiary danych logowania lub kodów autoryzacyjnych. Przestępcy podszywają się np. pod pracowników banku, namawiając do instalacji rzekomo ochronnego oprogramowania, które w rzeczywistości przechwytuje dane potrzebne do wykonania przelewu. W konsekwencji takich działań klient może stracić zgromadzone na koncie pieniądze.
Spis treści:
Natychmiast powiadom bank o zaistniałej sytuacji, korzystając z infolinii lub poprzez aplikację mobilną. Pozwoli to zablokować kartę lub dostęp do rachunku, zapobiegając dalszym stratom. Jeśli masz taką możliwość, samodzielnie zablokuj kartę lub konto z poziomu bankowości elektronicznej.
Warto poinformować zespół reagowania na incydenty bezpieczeństwa komputerowego CERT o incydencie. Jest to instytucja zajmująca się cyberbezpieczeństwem, która gromadzi informacje o atakach i może ostrzec innych użytkowników. Choć nie jest to obowiązkowe, zgłoszenie ataku do CERT może pomóc w walce z szerszym procederem oszustw.
Koniecznie zgłoś kradzież środków organom ścigania. Udaj się na komisariat lub złóż zawiadomienie online, opisując szczegóły nieautoryzowanej transakcji. Po złożeniu zawiadomienia uzyskaj pisemne potwierdzenie od policji o przyjęciu zgłoszenia. Dokument ten będzie ważnym dowodem w sporze z bankiem – warto dołączyć go do korespondencji z bankiem, aby uwiarygodnić fakt, że padłeś ofiarą przestępstwa.
Niezwłocznie po zabezpieczeniu konta i zgłoszeniu sprawy organom ścigania złóż formalną reklamację do banku, domagając się zwrotu niesłusznie zabranych pieniędzy. Reklamacja powinna jasno wskazywać, które transakcje są kwestionowane jako nieautoryzowane, oraz zawierać żądanie zwrotu środków na rachunek. Do pisma dołącz kopię zaświadczenia z policji o zgłoszeniu przestępstwa.
Uwaga!
Zgodnie z przepisami należy to zrobić niezwłocznie, jednak maksymalny termin dochodzenia roszczeń wobec banku wynosi 13 miesięcy od dnia obciążenia rachunku daną transakcją – po upływie 13 miesięcy prawo do odzyskania pieniędzy wygasa. Dlatego nie wolno zwlekać ze zgłoszeniem problemu.
Zgłoszenie nieautoryzowanego przelewu traktowane jest jako oficjalna reklamacja usługi płatniczej. Każdy bank określa własne procedury składania reklamacji, jednak przepisy prawa nakładają na instytucje finansowe jednolite obowiązki w zakresie obsługi reklamacji. Przede wszystkim bank musi udzielić odpowiedzi na reklamację klienta w terminie 15 dni roboczych od otrzymania zgłoszenia. W szczególnie skomplikowanych przypadkach termin ten może zostać wydłużony maksymalnie do 35 dni, o czym bank powinien poinformować klienta na trwałym nośniku informacji. Odpowiedź banku powinna zostać przekazana na piśmie lub – za zgodą klienta – np. mailowo, i zawierać rozstrzygnięcie reklamacji.
Polskie prawo chroni klientów korzystających z usług płatniczych, odwracając typową regułę dowodową. Zgodnie z art. 45 ustawy o usługach płatniczych to na banku spoczywa ciężar udowodnienia, że dana transakcja została prawidłowo autoryzowana. Innymi słowy, to bank musi wykazać, iż operacja została zainicjowana i zatwierdzona przez uprawnionego klienta w sposób zgodny z umową i procedurami. Zasada oznacza, że konsument nie ma obowiązku udowadniać swojej niewinności. Jeżeli bank odmawia zwrotu, powołując się na rzekome zawinienie klienta , to instytucja bankowa musi to udowodnić w oparciu o solidne przesłanki.